Kas Gerilim Disfonisi Nedir?

Kas Gerilim Disfonisi (Muscle Tension Dysphonia), ses üretimi sırasında gırtlak ve çevresindeki kasların gereğinden fazla veya verimsiz şekilde kullanılmasıyla ortaya çıkan bir ses bozukluğudur. Kişi konuşurken sesini çıkarmak için normalden daha fazla çaba harcadığını hissedebilir; ses kısık, sıkışık, yorulmuş veya zorlanarak çıkıyor gibi duyulabilir.

Kas gerilim disfonisinde sorun yalnızca sesin nasıl duyulduğuyla ilgili değildir. Ses üretirken hissedilen efor, boğazda gerginlik ve uzun süre konuştukça artan yorgunluk da önemli belirtiler arasındadır.

​

Kas Gerilim Disfonisinin Belirtileri Nelerdir?

Belirtiler kişiden kişiye değişebilir. En sık görülen şikâyetler arasında;

• Ses kısıklığı veya pürüzlü ses

• Sıkışık veya zorlanarak çıkan ses

• Konuşurken boğazda gerginlik hissi

• Sesin çabuk yorulması

• Uzun süre konuştukça ses kalitesinin bozulması

• Konuşurken normalden fazla efor harcama

• Boyun ve gırtlak çevresinde rahatsızlık veya gerginlik

• Ses şiddetini artırmakta zorlanma

• Sesin gün içerisinde değişkenlik göstermesi

yer alabilir.

Bazı kişiler seslerini “boğazımdan zorlayarak çıkarıyorum”, “konuştukça sesim yoruluyor” veya “boğazım sürekli sıkışıyor” şeklinde tarif edebilir.

​

Kas Gerilim Disfonisi Neden Olur?

Kas gerilim disfonisinin ortaya çıkmasında tek bir neden olmayabilir.

Sesin uzun süre veya yoğun kullanılması, uygun olmayan ses kullanım alışkanlıkları, üst solunum yolu enfeksiyonu sonrasında gelişen yanlış ses kullanımının devam etmesi veya kişinin başka bir ses problemini telafi etmeye çalışması aşırı kas aktivitesinin gelişmesine katkıda bulunabilir.

Bu nedenle kas gerilim disfonisi tek başına ortaya çıkabileceği gibi başka bir ses teli problemine eşlik eden ikincil bir durum olarak da görülebilir.

Örneğin ses tellerinin kapanmasını veya titreşimini etkileyen yapısal bir problem olduğunda kişi daha güçlü bir ses elde etmek için farkında olmadan gırtlak çevresindeki kasları gereğinden fazla kullanmaya başlayabilir.

​

Kas Gerilim Disfonisi Nasıl Değerlendirilir?

Uzun süren ses kısıklığı veya ses üretiminde zorlanma durumunda öncelikle Kulak Burun Boğaz hekimi tarafından ses tellerinin değerlendirilmesi önemlidir.

Ses tellerinin görüntülenmesi; nodül, polip, kist, sulcus veya ses teli hareket bozukluğu gibi eşlik edebilecek durumların ayırt edilmesine yardımcı olur.

Dil ve konuşma terapisti tarafından yapılan ses değerlendirmesinde ise ses kalitesinin yanı sıra kişinin ses üretim biçimi, solunum-ses koordinasyonu, ses kullanırken gösterdiği efor ve gerginlik ile günlük ses kullanım alışkanlıkları değerlendirilir.

​

Kas Gerilim Disfonisinde Ses Terapisi

Ses terapisi, kas gerilim disfonisinin yönetiminde temel yaklaşımlardan biridir.

Terapinin amacı yalnızca kasları “gevşetmek” değildir. Kişinin gereksiz eforla oluşturduğu ses üretim biçimini değiştirerek daha rahat, dengeli ve verimli bir ses üretimi geliştirmesi hedeflenir.

Kişinin ihtiyacına göre terapi sürecinde;

• Gereksiz gırtlak ve boyun gerginliğinin azaltılması

• Solunum ve ses koordinasyonunun geliştirilmesi

• Daha rahat ve verimli ses başlangıcının sağlanması

• Rezonansın düzenlenmesi

• Ses üretiminde harcanan eforun azaltılması

• Sağlıklı ses kullanım alışkanlıklarının geliştirilmesi

üzerinde çalışılabilir.

Terapi sırasında kullanılacak teknikler her kişi için aynı değildir. Ses probleminin özelliklerine ve kişinin günlük ses ihtiyacına göre farklı ses terapisi yaklaşımları tercih edilebilir.

​

Kas Gerilim Disfonisi Düzelir mi?

Kas gerilim disfonisinde terapiye verilen yanıt kişiden kişiye değişmekle birlikte, uygun şekilde planlanan ses terapisi ile ses üretimindeki gereksiz eforun azaltılması ve daha verimli bir ses kullanımının geliştirilmesi mümkündür. Ancak kas geriliminin başka bir ses teli problemine ikincil olarak geliştiği durumlarda yalnızca kas gerginliğine odaklanmak yeterli olmayabilir. Altta yatan durumun da değerlendirilmesi ve gerektiğinde KBB hekimi ile birlikte multidisipliner bir yaklaşım izlenmesi önemlidir.

​

Kısaca

Konuşurken boğazda sıkışma, ses çıkarırken zorlanma, çabuk yorulma veya ses kısıklığı yaşıyorsanız bunun nedenlerinden biri kas gerilim disfonisi olabilir.

Doğru değerlendirme sonrasında uygulanan kişiye özel ses terapisi ile gereksiz kas gerginliğinin ve ses üretimindeki eforun azaltılması, daha rahat ve verimli bir ses kullanımının geliştirilmesi hedeflenir.

​

Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi değerlendirme yerine geçmez.